CUMHURİYET KİTAP EKİ- 2005
KONUK YAZAR: Mavisel YENER
NİNEMİN DOĞUM GÜNÜ
Yazan: Aysel Gürmen, Resimleyen: Mustafa Delioğlu
Uçanbalık Yayınları, 16 s, 2005 Ağustos
Toplumlarda sosyal, kültürel, ekonomik ve politik yapıyı oluşturan özellikler eğitim yolu ile şekillenir. Nitelikli, sağlıklı ve istenilen davranışlara sahip bireylerin yetiştirilmesi için, eğitime küçük yaşlarda başlanılmasının gerekliliği tartışılmaz bir gerçektir. Bu nedenle okul öncesi çocuklar için hazırlanmış kitapların niteliği önemlidir.
Bekir Onur "Türkiye'de Çocukluğun Tarihi" adlı inceleme kitabında çocuk kültürünün "çocuk sosyolojisi ve gelişim psikolojisiyle dirsek teması halinde" olduğunu söyler. Sağlıklı ve istenilen davranışlara sahip çocuklar yetiştirmek, onların gelişim özelliklerini ve bu özellikler doğrultusunda gereksinimlerinin neler olduğunu bilmeye bağlıdır. Çocukların özelliklerini bilmeden verilen eğitim, hem güçtür hem de rastlantılara kaldığı için hata yapılmasına ve istemeyerek de olsa onların zarar görmesine kadar yol açabilmektedir.
Özellikle okul öncesi dönem, bu bakımdan daha da fazla önem taşımaktadır. Bu dönemde çocuklar, henüz kendi gelişim özelliklerini, yeteneklerini, ilgi alanlarını ve gereksinimlerini tanımadıklarından, duygu ve düşüncelerini ifade etme güçlüğü içinde olduklarından, onlarla ilgilenen yetişkinlerin çok bilinçli ve dikkatli olmaları gerekmektedir.
Boğaziçi Üniversitesi İşletme ve Eğitim Bölümleri mezunu ve çocuk gelişim psikolojisi konusunda araştırmaları da olan Aysel Gürmen; "Ninem Dizisi"ni özellikle temel alışkanlıkların alınmaya devam ettiği, zihinsel yeteneklerinin hızlı bir biçimde gelişip biçimlendiği 4+ yaş dönemi için hazırlamış.
Dizinin altıncı kitabı olan "Ninemin Doğum Günü"nde, ninesinin doğum gününün ne zaman olduğunu merak eden çocuğun öyküsünü okurken, öykü kahramanıyla birlikte araştırma, düş kurma, bağlantılar kurabilme oyununa katılıyoruz. Öykü kahramanlarına isim verilmemesi okuyan her çocuğun kendini kahramanın yerine koyabilmesi ve öyküyü içselleştirebilmesi açısından önemli.
Nine torununa: "Annem anlatırdı. Bana hamile kaldığında/canı karpuz istermiş boyuna/Babam kamyonla getirmiş/yığmış karpuzları balkona"(s,6) dediğinde torunu mevsimlerden "yaz" olduğunu hemen anlayacaktır. Meraklı, aktif, araştırmacı torun; ninesinin sözcükleriyle birlikte çıktığı mevsimler yolculuğunun sonunda ninesinin doğum gününü bulacaktır.
Çocuklar bu öyküyü okurken öğrenecek, öğrendikleri arasında ilişki kurmayı başaracak ve "arkadaş" olabileceği bir kitapla karşılaşmanın sevincini yaşayacak. Nine ve torun arasındaki sıcaklık ve güven duygusu öykünün dilinde de kendini gösterirken metinle bütünleşen başarılı resimler okuma sürecinde yardımcı olacak.
Araştırmacılar çocuklar için kitap okumanın herhangi bir yaş sınırlaması olmadığını ifade ediyorlar ve ne kadar erken başlanırsa o kadar etkili gelişimsel sonuçlar elde edileceğini vurguluyorlar. Yapılan bir matematiksel çıkarıma göre; çocuğunuza günde 30 dakika kitap okursanız çocuğunuz 5 yaşına gelince 900 saat kitap okuması dinlemiş olacak. Çocuğunuza haftada 30 dakikadan az kitap okursanız çocuğunuz 5 yaşına kadar 60 saat kitap okuması dinlemiş olacak. Seçim elbette size ait!
Taranmış kopyası için tıklayınız.
|
